Chất thẩm thấu đi vào vết nứt mở ra tại bề mặt qua hiện tượng mao dẫn. Nhờ hiện tượng mao dẫn, ta dễ dàng phát hiện được các vết nứt bề mặt, nếp gấp, rỗ khí, co ngót, lớp mỏng và các hiện tượng gián đoạn tương tự.

1. Quy trình kiểm tra bằng phương pháp thẩm thấu:

- Các mẫu kiểm tra được phủ một lớp chất thẩm thấu có chứa màu khả kiến hoặc chất huỳnh quang; chất lỏng thẩm thấu vào các lỗ hổng trên bề mặt qua hiện tượng mao dẫn.

Hình 1: Phủ một lớp chất thẩm thấu khả kiến lên bề mặt kiểm tra.

- Sau đó, các chất thẩm thấu dư được loại bỏ trên bề mặt nhưng vẫn còn ở trong các vết nứt bề mặt.

Hình 2: Sau khi tẩy chất thẩm thấu dư, ta phun chất hiện lên bề mặt.

- Áp chất hiện vào để kéo các chất thẩm thấu ra khỏi sự gián đoạn. Với các chất thẩm thấu huỳnh quang, vết nứt có thể nhìn thấy bằng tia UV. Còn chất thẩm thấu khả kiến, ta có thể nhìn thấy sự tương phản màu sắc của chất thẩm thấu và nến trắng của chất hiện dưới điều kiện ánh sáng ban ngày và ánh sáng trắng.

Hình 3: Các vết nứt nhìn thấy được với chất thẩm thấu khả kiến.

Hình 4: Các vết nứt được nhìn thấy bằng tia UV đối với chất thẩm thấu huỳnh quang.

2. Ưu và nhược điểm của phương pháp thẩm thấu:

- Ưu điểm:

• Áp dụng cho vật liệu không sắt từ.
• Có thể kiểm tra các bộ phận lớn với dụng cụ di dộng.
• Kiểm tra hàng loạt.
• Áp dụng cho các bộ phận nhỏ có cấu hình phức tạp.
• Thuận tiện, chi phí thấp, dễ tiếp cận.
• Độ chính xác cao.

- Nhược điểm:

• Chỉ có thể kiểm tra các vết nứt mở tại bề mặt.
• Yêu cầu vệ sinh bề mặt cao.
• Không áp dụng với vật liệu xốp.
• Yêu cầu nhiệt độ.
• Không thể kiểm tra lại.
• Khả năng tương thích giữa các hoá chất.